MANILA, Philippines — Maaaring ideklarang persona non grata ang sinumang diplomat ng Chinese embassy na mapatunayang nagkasala sa pag-wiretap sa sinasabing “bagong modelo” na pag-uusap sa Ayungin (Second Thomas) Shoal.
Ipinaliwanag ito ni Fretti Ganchoon, senior state counsel ng Department of Justice (DOJ), sa pagdinig ng Senate Committee on National Defense and Security, Peace, Unification and Reconciliation sa leak ng pag-uusap ni Vice Adm. Alberto Carlos, ang dating hepe ng Western Command ng militar, at isang hindi kilalang Chinese diplomat.
Sinabi ni Ganchoon na maaaring hingin ng Department of Foreign Affairs (DFA) ang waiver ng absolute immunity ng diplomat para sagutin ang mga reklamong ihahain sa korte.
“Kung tumanggi ang embahada o opisyal na iwaksi ang kanyang immunity kung gayon batay sa kanilang pamamaraan at batay sa nangyari sa kaso ng Panama, ang pagtanggi na i-waive ang immunity sa harap ng ebidensya na mayroong wiretapping ay maaaring humantong sa deklarasyon ng taong iyon na ituring bilang a persona non grata,” sabi ni Ganchoon sa pagdinig.
Ang tinutukoy niya ay ang kaso noong 2012 kung saan idineklara ng DFA bilang persona non grata ang isang Panamanian dahil sa panggagahasa sa isang 19-anyos na babae.
Ayon sa abogado, ito ay ibinigay ng Article 9 ng Vienna Convention on Diplomatic Relations.
BASAHIN: Ex-Wescom chief: Hindi ako nagbigay ng consent sa recording ng Chinese embassy
BASAHIN: Axed Wescom chief: Walang lihim na pakikitungo sa tawag sa telepono sa Chinese diplomat
BASAHIN: DOJ chief orders investigation in alleged wiretapping of Chinese diplomats
Nang tanungin ni Sen. Francis Tolentino kung maaaring gawin ang posibilidad ng “secret expulsion”, sinabi ni Ganchoon: “Wala talaga sa mandato natin dahil diplomats talaga ito. Pero kung sikreto, walang dapat makaalam dahil sikreto. Ngunit iyon ay isa sa mga tool ng estado na, kadalasan, ay hindi inihayag kung kailan ito gagawin.”
Iniharap ng embahada ng Tsina ang dapat na transcript ng pag-uusap ni Carlos at ng isang Chinese diplomat, na sinasabing mayroon itong audio recording ng palitan tungkol sa “bagong modelo” ng Ayungin Shoal, ayon sa ulat ng Manila Times.
Sinabi ni Carlos na hindi siya pumayag na maitala.
Ipinagbabawal ng Anti-Wire Tapping Law (Republic Act No. 4200) ang pagtatala ng anumang pribadong pag-uusap nang walang pahintulot ng lahat ng partidong kasangkot.
Kinumpirma ni Carlos na nangyari nga ang pag-uusap na ito, ngunit itinanggi niya na may kinalaman ito sa “bagong modelo” at “common understanding” sa Ayungin Shoal gaya ng inaangkin ng Chinese.
Ang regular na resupply mission sa BRP Sierra Madre, na naka-ground sa Ayungin Shoal, ay naging isa sa mga flashpoint ng tensyon sa West Philippine Sea, dahil ang mga sasakyang pandagat ng China ay gumamit ng mga military-grade laser at water cannon na ikinasugat pa ng mga tauhan ng Philippine Navy.
Tinanggal si Carlos bilang hepe ng Wescom matapos itong malantad.
