Ang personal na pagharap ni Vice President Sara Duterte sa kanyang impeachment trial ay maaaring makatulong na patunayan ang kanyang pagiging inosente laban sa mga kasong kinakaharap niya, kabilang ang katiwalian at pagtataksil sa tiwala ng publiko, sinabi ng Malacañang noong Sabado.
Ang Senado, na uupo bilang impeachment court, ay magsisimula ng paglilitis sa Lunes at kabilang sa mga isyu na dapat nitong lutasin ay kung ano ang gagawin sa Bureau of Internal Revenue (BIR) green box na naglalaman ng mga talaan ng buwis ni Duterte.
“Mas maganda para kay Vice President Sara Duterte na personal na humarap sa kanyang impeachment trial kung gusto niyang ipakita ang kanyang pagiging inosente,” sabi ni Claire Castro, press officer ng Palasyo. “Kung iyon ang gusto nilang ipakita, mas mabuti na nandoon siya.”
“Mula sa isang abogado hanggang sa isa pa, kung naniniwala silang inosente ang kanilang kliyente at walang ginawang masama, mas mabuting ipakita sa sambayanang Pilipino at sa buong mundo na inosente ang Bise Presidente,” she added.
Ginawa ni Castro ang pahayag noong Hulyo 3, oras ng Canada, nang tanungin sa press briefing kasama ang delegasyon ng media ng Pilipinas kung dapat bang sumunod si Duterte sa patawag ng impeachment court. Siya ay nasa Canada bilang bahagi ng opisyal na delegasyon ni Pangulong Marcos para sa isang apat na araw na opisyal na pagbisita.
“Siya mismo ang nagsabi noon na gusto niya ng ‘bloodbath.’ Dito maipapakita ng Bise Presidente ang kanyang kakayahan na sagutin ang mga tanong na ibinabato laban sa kanya,” ani Castro.
Selyado sa ngayon
Inaalam pa kung susunod si Duterte ngunit nauna nang pumayag ang kanyang defense team na buksan ang BIR box, na naglalaman din ng tax records ng kanyang asawang si Manases Carpio, sa kondisyon na dapat itong gawin sa executive session ng impeachment court.
Ibinalik ng BIR ang kahon noong Abril sa House committee on justice, na bumoto para panatilihin itong selyado.
Gayunpaman, sinabi ni Sen. Panfilo “Ping” Lacson noong Sabado na ang kahon, na inilagay sa kustodiya ng Senate secretariat, ay dapat na ibalik sa House prosecution panel.
Sinabi ni Lacson na isa ito sa mga napagkasunduan noong Biyernes ng all-senators caucus bago ang paglilitis.
“We have no business safekeeping evidence. Evidence should be presented by either the prosecution or the defense. Iniwan nila ang kahon sa amin, ano ang dapat nating gawin dito? We are a court,” Lacson said in a dzMM interview.
Dagdag pa niya, hindi dapat nasa korte ang desisyon kung bubuksan ito, nagbabala na ang paggawa nito ay maaaring maglantad sa Senado sa mga alegasyon ng grave abuse of discretion.
Pahintulot ng OP
Sa pagbanggit sa National Internal Revenue Code, sinabi ni Lacson na ang mga rekord ng buwis, bagama’t itinuturing na pampublikong rekord, ay maaari lamang ibunyag sa nakasulat na awtoridad mula sa Pangulo o sa pamamagitan ng waiver mula mismo sa respondent.
“Hindi nila dapat ipasa ang pasanin sa pag-unsealing o pagbubukas ng kahon sa amin. Kung gusto ng prosekusyon na ito ay hindi selyado, dapat itong humingi ng permiso sa Office of the President. Hindi kami, hindi ang impeachment court,” sabi ni Lacson.
Kinuwestiyon din niya kung bakit tinanggap at ipinadala ng House prosecution panel ang selyadong kahon nang hindi muna sinisiguro ang awtoridad na kinakailangan sa ilalim ng batas.
Ang kahon ay kabilang sa mga piraso ng ebidensiya na nais iharap ng prosekusyon kaugnay sa Article II ng articles of impeachment, na inaakusahan si Duterte ng hindi maipaliwanag na yaman na hindi katumbas ng kanyang legal na kita at kabiguang ibunyag ang kanyang mga ari-arian, pananagutan, at netong halaga.
Si Duterte ay na-impeach ng House of Representatives noong Mayo 11 dahil sa umano’y maling paggamit ng pampublikong pondo, pagkakamal ng hindi maipaliwanag na yaman, panunuhol na kinasasangkutan ng mga opisyal ng Department of Education, at mga banta ng pagpatay laban kay Pangulong Marcos, unang ginang na si Liza Araneta-Marcos at dating Speaker Martin Romualdez.
Wala pang arrest warrant
Samantala, sinabi ni Senate President Sherwin “Win” Gatchalian, na maaaring maupo pa rin si Sen. Rodante Marcoleta bilang senator-judge sa paglilitis dahil ang Sandiganbayan, noong Hulyo 4, ay wala pang inilabas na warrant of arrest laban sa kanya.
Si Marcoleta ay nahaharap sa kasong nonbailable plunder sa Third Division ng antigraft court dahil sa hindi niya pagbunyag ng P75 milyon na pondo mula sa mga kontribusyon sa kampanya para sa 2025 elections.
“Sa ngayon, (maaari siyang dumalo) dahil senador na siya at wala pang desisyon. Kaya hihintayin natin ang desisyon ng Sandiganbayan,” Gatchalian said in a separate interview with dzMM.
Idinagdag niya na hindi niya mapipigilan ang anumang aksyon sa hinaharap na maaaring gawin ng antigraft court laban kay Marcoleta.
Nagsagawa ng tatlong araw na rally sa Edsa ang mga miyembro ng Iglesia Ni Cristo (INC) religious sect sa Edsa nitong linggo para pakilusin ang suporta kay Marcoleta. Noong Biyernes, o isang araw pagkatapos ng rally ng INC, inihain ng Office of the Ombudsman ang kasong plunder laban sa senador.
Tinanggihan ni Castro ang mga pahayag na ginamit ng executive branch ang kanilang kamay upang maimpluwensyahan ang hudikatura sa kaso ni Marcoleta.
“Una sa lahat, may separation of powers. Kung may matibay na ebidensya si Senator Marcoleta, kaya niyang ipagtanggol ang sarili niya,” she said.
Ang posibleng pag-aresto kay Marcoleta ay maaaring makapagpahina pa sa minority bloc sa impeachment court.
Dalawa pang senador na sina Jose “Jinggoy” Estrada at Ronald “Bato” dela Rosa, ang nakompromiso ang kanilang kapasidad na maupo bilang senator-judges dahil sa kanilang sariling mga kasong kriminal.
Si Estrada ay nakakulong sa kasong plunder simula noong Hunyo 1, habang si Dela Rosa ay tumatakbo mula sa warrant of arrest para sa mga krimen laban sa sangkatauhan na inisyu ng International Criminal Court.
Ang tatlong senador ay kabilang sa minorya. INQ
